ജീവിതത്തെ ദോഷൈകദൃഷ്ടിയോടെ വീക്ഷിച്ചിരുന്ന ഗ്രീക്ക് തത്ത്വജ്ഞാനിയാണ് ആന്റിസ്തനിസ് (444-365 ബി.സി.). ഒരിക്കല് അദ്ദേഹം കീറിപ്പറിഞ്ഞ വസ്ത്രവും ധരിച്ച് ആഥന്സിലൂടെ നടക്കുകയുണ്ടായി.ജീവിക്കാന് ആവശ്യത്തിനു വകയുണ്ടായിരുന്ന ആന്റിസ്തനിസിനു കീറിപ്പറിഞ്ഞ വസ്ത്രം ധരിക്കേണ്ട ആവശ്യമില്ലായിരുന്നു. എന്നാല്, താന് വിനയമുള്ളവനാണെന്ന് മാലോകരെ ബോധ്യപ്പെടുത്തി അവരുടെ കൈയടി നേടാന് അദ്ദേഹത്തിന് അതിയായ മോഹമായിരുന്നു.ആന്റിസ്തനിസിന്റെ ഉള്ളിലിരിപ്പ് മനസ്സിലാക്കിയവരിലൊരാള് ഗ്രീക്ക് തത്ത്വജ്ഞാനിയായിരുന്ന സോക്രട്ടീസാണ്. സോക്രട്ടീസ് പറഞ്ഞു: ആന്റിസ്തനിസിന്റെ കീറിപ്പറിഞ്ഞ വസ്ത്രങ്ങളില് ഞാന് കാണുന്നത് വിനയമല്ല, അഹങ്കാരവും അംഗീകാരം പിടിച്ചെടുക്കാനുള്ള തത്രപ്പാടുമാണ്.
ജീവിതത്തില് വിനയത്തിന്റെ വൈശിഷ്ട്യം മനസിലാക്കുന്നവരാണു നാമെല്ലാവരും. എന്നാല്, എളിമയും വിനയവുമുള്ള ജീവിതശൈലി സ്വീകരിക്കുക എന്നത് നമ്മില് ചിലര്ക്കെങ്കിലും അത്ര എളുപ്പമുള്ള കാര്യമല്ല. വിനയം പാലിക്കുന്നതിലേറെ വീമ്പുപറയുന്നതിലും സ്വന്തം മാഹാത്മ്യം മറ്റുള്ളവരെ ബോധ്യപ്പെടുത്തുന്നതിലുമാണ് നാമെല്ലാവരുംതന്നെ ആനന്ദം കണ്ടെത്തുന്നത്.ഇനി, ആരെങ്കിലും വിനയപൂര്വം പെരുമാറിയാല്ത്തന്നെ അതില് കാപട്യത്തിന്റെ മുഖമാണ് പലപ്പോഴും നാം കാണുക. ആന്റിസ്തനിസിനെപ്പോലെ വിനയം നടിക്കുന്നവര് അത്ര വിരളമല്ലല്ലോ.
മറ്റുള്ളവരോട് വിനയത്തോടെ പെരുമാറുന്നത് കൊണ്ട് ആരുടെയും മഹത്വം ഇടിഞ്ഞു വീഴില്ല.. അധികാരം കയ്യിൽ എത്തിയാൽ പിന്നെ തന്റെ കീഴിൽ ഉള്ളവർ എല്ലാം തന്നെ ബഹുമാനത്തോടെ കാണണം എന്ന് കരുതുന്ന അധികാരികൾ ഉള്ള നാടാണ് നമ്മുടേത്... എത്ര വലിയ അധികാരി ആയാലും വിനയത്തോടെ പെരുമാറുന്നത് കൊണ്ട് അവരുടെ മഹത്വം കുറയുകയില്ല..
വിനയമെന്നത് നമ്മളിലെ അഹംഭാവത്തിന് കടിഞ്ഞാണിടാനും ഒപ്പം നന്മകളെ വളർത്താനുമുള്ള മാർഗമാണ്. വിനയമുള്ളിടത്തേ വിദ്യയും കൃപയും ഒഴുകിയെത്തുകയുള്ളൂ. താഴെ ഒരു കുഴി ഉണ്ടെങ്കിൽ എത്ര മഴപെയ്താലും അല്പം വെള്ളം പോലും മലമുകളിൽ തങ്ങിനിൽക്കില്ല. മറിച്ച് ഒരു കുഴിയുണ്ടെങ്കിൽ അതിന് നാലുപാടുംനിന്ന് വെള്ളം വന്നുനിറയും. അതുപോലെ വിനയമുള്ളവനിൽ ദൈവകൃപയും മറ്റെല്ലാ സദ്ഗുണങ്ങളും തനിയേ വന്നുചേരുന്നു.
അഹങ്കാരം നിറഞ്ഞ മനസ്സിന് ദൈവകൃപ അനുഭവിക്കാനാവില്ല. പുളിയും പായസവും കൂട്ടിച്ചേർത്ത് കഴിച്ചാൽ പായസത്തിന്റെ രുചി അറിയാൻ സാധിക്കില്ല. അതുപോലെ അഹങ്കാരം നിലനിർത്തിക്കൊണ്ട് എത്ര സാധന ചെയ്താലും നമുക്ക് ദൈവത്തോട് ശരിയായ ശരണാഗതി അടയാനും പ്രാർഥനയുടെ മാധുര്യവും ഫലവും ഗുണവും പൂർണമായി അനുഭവിക്കാനും കഴിയില്ല.
വിനയമുള്ളവൻ ഒന്നിനെയും ഭയക്കുന്നില്ല. അവന് സമ്പത്തോ സ്ഥാനമാനങ്ങളോ നഷ്ടപ്പെടുമെന്ന വേവലാതിയില്ല. എളിമയുള്ളവൻ എല്ലായിടത്തും ബഹുമാനിക്കപ്പെടുന്നു. എന്നാൽ, അഹങ്കാരിയായ ഒരാൾ സർവരാലും ഉള്ളാലെ നിന്ദിക്കപ്പെടുന്നു. മറ്റേതെല്ലാം ഉത്തമഗുണങ്ങളുണ്ടെങ്കിലും ഒരാൾക്ക് വിനയമില്ലെങ്കിൽ മറ്റുള്ളവരുടെ പ്രീതിക്കും സ്നേഹത്തിനും അവൻ പാത്രമാവില്ല. അങ്ങനെയുള്ളവർ ജീവിതത്തിൽ പരാജയപ്പെടാനുള്ള സാധ്യത വലുതാണ്. മറിച്ച് ഒരുവന് ഏതെല്ലാം പേരായ്മയുണ്ടെങ്കിലും വിനയമുണ്ടെങ്കിൽ അവൻ എല്ലാവരുടെയും പ്രീതിക്കും ആനുകൂല്യങ്ങൾക്കും പാത്രമാകും. അവന് എളുപ്പം എവിടെയും വിജയമുണ്ടാകും.
ഒരു പഴംകഥ ഇങ്ങനെ ; ഒരിക്കൽ രാജസന്നിധിയിലേക്ക് കടന്നുവന്ന പണ്ഡിതനായ മനുഷ്യനെ ആ രാജ്യത്തിന്റെ രാജാവ് 'ശിരസ്സ് വണങ്ങി' സ്വീകരിച്ചു. വന്ന കാര്യം അവതരിപ്പിച്ചു അതിഥി മടങ്ങിയപ്പോൾ, രാജസന്നിധിയിൽ ഇതെല്ലാം കണ്ടു കൊണ്ടിരുന്ന മന്ത്രി രാജാവിനോട് അരുളി : " പ്രഭോ, അങ്ങ് ഈ രാജ്യത്തിന്റെ രാജാവാണ്. ഈ രാജ്യവും, ഇവിടുത്തെ സകല സമ്പത്തുകളും, പ്രജകളും അങ്ങേക്ക് അടിമപ്പെട്ടതാണ്. അങ്ങ് ഒരു രാജാവായിരിക്കെ കൊട്ടാരത്തിൽ വരുന്ന പ്രജകളെ ശിരസ്സ് വണങ്ങി സ്വീകരിക്കുന്നത് അങ്ങയുടെ പദവിക്ക് യോജിച്ചതല്ല !"
ഇത് കേട്ട രാജാവ് ഒരു പുഞ്ചിരികൊണ്ട് പ്രതികരിച്ച് മടങ്ങി.
പിറ്റേന്നു പുലർച്ചെ മന്ത്രിയെ കാത്തിരുന്നത് ഒരു തളികയിൽ 3 തലകളാണ് . ഒരു മനുഷ്യന്റെ, ഒരു പക്ഷിയുടെ, ഒരു ആടിന്റെ. ഇവ മൂന്നും ചന്തയിൽ കൊണ്ടുപോയി വിൽക്കുവാൻ രാജാവ് ആവശ്യപ്പെട്ടു. കാര്യം മനസ്സിലാകാതെ ഉത്തരവ് നടപ്പിലാക്കാൻ മന്ത്രി പുറപ്പെട്ടു. മനുഷ്യന്റെ തലയൊഴികെ മറ്റു 2 തലകളും വില്ക്കുവാൻ സാധിച്ചു. ഏറെ വൈകി രാജസന്നിധിയിൽ എത്തി കാര്യം ബോധിപ്പിച്ചു.
രാജാവ് പിറ്റേന്ന് രാവിലെ വീണ്ടും വരാൻ ആവശ്യപ്പെട്ടു .
അന്നും 3 തലകളാണ് മന്ത്രിയെ കാത്തിരുന്നത്.
ഒരു മനുഷ്യന്റെ, ഒരു പക്ഷിയുടെ, ഒരു മത്സ്യത്തിന്റെ.
അന്നും ചന്തയിൽ നിന്നും ഏറെ വിഷമത്തോടെ മനുഷ്യന്റെ തലയുമായി മന്ത്രി തിരികെ എത്തി. രാജാവിനോട് അരുളി : "പ്രഭോ, അങ്ങ് ഇനിയും എന്നെ പരീക്ഷിക്കരുത്. എന്നിൽ നിന്നും സംഭവിച്ച തെറ്റ് എന്താണെന്ന് പറഞ്ഞാലും. എന്നെ ഇനിയും ചന്തയിലേക്ക് അയക്കരുതേ. " ഇത് കേട്ട് രാജാവ് പറഞ്ഞു "അല്ലയോ പ്രിയപ്പെട്ട മന്ത്രീ, കഴിഞ്ഞ ദിനങ്ങൾ കൊണ്ട് അങ്ങേക്ക് മനസ്സിലായിക്കാണും. മരണത്തിനു ശേഷം വിലയില്ലാതാകുന്നത് മനുഷ്യന്റെ തലകൾക്ക് മാത്രമാണ്. ജീവൻ വെടിഞ്ഞ മനുഷ്യന്റെ തലകൾ കാണുമ്പോൾ ആളുകൾക്ക് വെറുപ്പും ഭയവുമാണ്. ശിരസ്സുകൾക്ക് വിലയുണ്ടാവുന്നത് അത് ജീവിച്ചിരിക്കുമ്പോൾ കാണിക്കുന്ന വിനയത്തിലൂടെ മാത്രമാണ്. വിനയമില്ലാത്ത ശിരസ്സുകൾ മൃത ശരീരത്തിന്റെ തലകൾ പോലെയാണ്.
അതുകൊണ്ട് നമ്മൾ എത്ര ഉയരത്തിൽ എത്തുന്നുവോ, അത്രയും വിനയമുള്ളവരാവുക. നമ്മുടെ ശിരസ്സുകൾ മൂല്യമുള്ളതാവട്ടെ !